ศาลทหารมีสามระดับคือ

ศาลทหารชั้นต้น

ศาลทหารกลาง

ศาลทหารสูงสุด

ศาลที่มีอาณาเขตครอบคลุมทั่วประเทศ คือศาลทหารกรุงเทพ หรือศาลทหารกลาง

มาตรา ๑๗[๒] ศาลทหารชั้นต้นมีเขตอำนาจ ดังนี้
(๑) ศาลจังหวัดทหารและศาลมณฑลทหาร มีเขตอำนาจตามที่กำหนดโดยพระราชกฤษฎีกา
(๒) ศาลทหารกรุงเทพ มีเขตอำนาจไม่จำกัดพื้นที่ แต่โดยปกติถ้าการกระทำผิดนั้นเกิดขึ้นในท้องถิ่นที่มีศาลทหาร ก็ให้พิจารณาพิพากษาในศาลทหารท้องถิ่นนั้น
(๓) ศาลประจำหน่วยทหาร มีอำนาจเหนือบุคคลที่สังกัดหน่วยทหารนั้นโดยไม่จำกัดพื้นที่

แต่ทั้งนี้ทั้งนั้น การที่ทหารผู้นั้นกระทำผิดที่ใด ขึ้นศาลใด ขึ้นอยู่กับชั้น ยศด้วยเป็นสำคัญ พอสรุปได้ดังนี้
ศาลจังหวัดทหารบก พลทหาร- ชั้นประทวน

มาตรา ๑๙[๓] ศาลจังหวัดทหาร มีอำนาจพิจารณาคดีอาญาได้ทุกบทกฎหมายเว้นแต่คดีที่จำเลยมียศทหารชั้นสัญญาบัตร
คดีที่กฎหมายมิได้กำหนดอัตราโทษอย่างต่ำ หรือกำหนดอัตราโทษอย่างต่ำไว้ให้จำคุกไม่เกินหนึ่งปี หรือปรับไม่เกินสองพันบาท หรือทั้งจำทั้งปรับไม่เกินกำหนดนี้ ถ้าศาลจังหวัดทหารเห็นควรยกฟ้องโจทก์ หรือเห็นควรลงโทษจำเลยแต่ละกระทงจำคุกไม่เกินหนึ่งปีหรือปรับไม่เกินสองพันบาท หรือทั้งจำทั้งปรับไม่เกินกำหนดนี้ ก็ให้พิพากษาได้
วรรคสาม (ยกเลิก)
(มีคำวินิจฉัยของศาลรัฐธรรมนูญ ที่ ๒๔/๒๕๔๖ ลงวันที่ ๒๖ มิถุนายน พ.ศ. ๒๕๔๖ วินิจฉัยว่า พระราชบัญญัติธรรมนูญศาลทหาร พ.ศ. ๒๔๙๘ มาตรา ๑๙ วรรคสาม ขัดต่อรัฐธรรมนูญ)[๔]

ศาลมณฑลทหารบก พลทหาร-พันเอกพิเศษ

มาตรา ๒๑ ศาลมณฑลทหารและศาลประจำหน่วยทหารมีอำนาจพิจารณาพิพากษาคดีอาญาได้ทุกบทกฎหมาย เว้นแต่คดีที่จำเลยมียศทหารชั้นนายพลหรือเทียบเท่า

ศาลทหารกรุงเทพ พลทหาร- นายพล

มาตรา ๒๒ ศาลทหารกรุงเทพมีอำนาจพิจารณาพิพากษาคดีอาญาได้ทุกบทกฎหมายโดยไม่จำกัดยศของจำเลย

ศาลประจำหน่วยทหาร พลทหาร – พันเอกพิเศษ
ทั้งนี้ ศาลทหารกรุงเทพ ก็เป็นที่เดียวกับศาลทหารกลางหรือ ศาลในขั้นอุทธรณ์ ด้วย โดยมีศาลทหารสูงสุดในขั้นฏีกา

าตรา ๒๓ ศาลทหารกลางมีอำนาจพิจารณาพิพากษาบรรดาคดีที่อุทธรณ์คำพิพากษาหรือคำสั่งของศาลทหารชั้นต้น
มาตรา ๒๔ ศาลทหารสูงสุดมีอำนาจพิจารณาพิพากษาบรรดาคดีที่อุทธรณ์คำพิพากษา หรือคำสั่งของศาลทหารกลาง
คดีที่ศาลทหารสูงสุดได้พิจารณาพิพากษาหรือมีคำสั่งแล้วให้เป็นอันถึงที่สุด

การพิจารณาคดีครับ ในระดับศาลชั้นต้น จังหวัดทหารบก และศาลมณฑลทหารบก และศาลทหารกรุงเทพ (จทบ.และมทบ. จะขอใช้ตัวย่อนะครับ) จะมีองค์คณะตุลาการ ๓ นาย คือ นายทหารสัญญาบัตรสองนาย และตุลาการพระธรรมนูญ ๑ นาย นายทหารสัญญาบัตร ๒ นาย นั้นเป็นใครก็ได้ ครับ ในหน่วยละแวกนั้น มานั่งเป็นศักขีพยานในการตัดสินโดยมี ตุลาการพระธรรมนูญ ซึ่งต้องเป็นนายทหารพระธรรมนูญ ที่ได้รับ พระบรมราชโองการแต่งตั้ง ให้พิจารณาคดี ภายใต้พระปรมาภิไธย
โดยตุลาการที่เป็นตุลาการศาลทหาร คือ น.สัญญาบัตร ที่ไม่ใช่ ตุลาการพระธรรมนูญ ต้องเป็นชั้น นายร้อยขึ้นไป โดยในระดับศาล จทบ. นั้นตัดสินเฉพาะต่ำกว่าสัญญาบัตรอยู่แล้ว แต่ในระดับศาล มทบ และศาล ทหาร กรุงเทพ จะต้องมีเงื่อนไขเพิ่มเข้ามา คือ ตุลาการศาลทหาร (อย่่าสับสนนะครับ ตุลาการศาลทหาร กับตุลาการพระธรรมนูญ คนละคนกัน ตุลาการศาล นายทหารคนใดก็ได้ แต่ตุลาการพระธรรมนูญต้องจบกฏหมาย เป็น เหล่าพระธรรมนูญ โดยจะเป็นนายทหารยศใดก็ได้ไม่เกี่ยวกับจำเลย ) จะต้อง มียศเทียบเท่าหรือสูงกว่าจำเลย เช่น จำเลย ร.อ. ตุลาการศาลทหาร ที่ ศาล มทบ. หรือ ศาลกรุงเทพจะแต่งตั้งมา ต้องเป็น ร้อยเอกเท่ากันหรือสูงกว่า ถ้าเป็นร้อยเอกเท่ากัน ต้องดูอาวุโสประกอบด้วย ต้องอย่างน้อยอาวุโสเท่ากัน คือติดยศพร้อมกันคำสั่งเดียวกันเป็นอย่างน้อย และย้อนไปดูตอนร้อยโท ว่าใครติดก่อนด้วย ถ้ายังติดเท่ากันอีกให้ดูเงินเดือน ว่าเงินเดือนใครสูงกว่า คนนั้น อาวุโสกว่า
สำหรับ ศาลอาญาศึก และศาลทหารในเวลาไม่ปกติ นั้นก็เหมือนกับศาลทหารทั่วไปนะครับเพียงแต่ว่าตุลาก่ารให้เป็น น.สัญญาบัตร ระดับใดก็ได้ ถ้าพื้นที่ใดจังหวัดใด นั้น มีการประกาศกฏอัยการศึก พื้นที่นั้น ทุกคนไม่ว่าทหารพลเรื่อนกระทำความผิดทุกอย่าง ไม่ต้องไปขึ้นศาลพลเรือนครับ ขึ้นศาลทหารทั้งหมด และ ผบ.ที่สูงสุด ณ บริเวณนั้นอาจตั้งให้ศาลพลเรือน ผู็พิพากษา จ่า ศาล พลเรือน ให้ทำหน้าที่ในศาลอาญาศึกหรือศาลทหารในเวลาไม่ปกติได้ครับ และจำเลยจะไม่สามารถร้องขอทนายได้ครับ
น่าจะพอเข้าใจนะครับ สรุปง่ายก็ ศาลทหารใช้ตัดสินคดีที่บุคคลในอำนาจศาลทหารนั้นกระทำความผิด โดยเป็นคดีอาญา ที่ไม่มีพลเรือนร่วมกระทำความผิด และไม่ใช่คดีที่ต้องขึ้นศาลเด็กและเยาวชน และศาลทหารเห็นว่าไม่ใช่คดีศาลทหาร
อ้างอิงตัวบทกฏหมายจาก สำนักงานคณะกรรมการกฤษฏีกาครับ โดยตัดสินคดีความอาญา ทุกคดี ที่ ทหารเป็นผู้กระทำความผิด โดยไม่มีพลเรือน ร่วมกระทำความผิดด้วย

อ้างอิง จาก  สำนักงานคณะกรรมการกฤษฏีกา

http://www.krisdika.go.th/wps/portal/general/!ut/p/c4/04_SB8K8xLLM9MSSzPy8xBz9CP0os3g_A2czQ0cTQ89ApyAnA0__EIOAQGdXA4MAM_2CbEdFAHco68Y!/

ใส่ความเห็น

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Connecting to %s